group đại lý thuế

Để phục vụ nhu cầu thông tin của các nhà quản trị trong việc đưa ra quyết định điều hành mọi hoạt động kinh doanh trong các tổ chức hoạt động, tổ chức kế toán quản trị trong doanh nghiệp có vai trò quan trọng trong hoạt động tổng thể của doanh nghiệp. Tổ chức kế toán quản trị trong doanh nghiệp có thể theo chức năng thông tin kế toán hoặc chu trình công việc kế toán cụ thể trong các mô hình tổ chức kết hợp hay tách biệt với kế toán tài chính .

1/ Sự cần thiết tổ chức kế toán quản trị trong các doanh nghiệp

Trong nền kinh tế thị trường , vai trò của thông tin kế toán quản trị ngày càng được mở rộng và khẳng định vị thế phát triển . Lý do cơ bản dẫn đến kế toán quản trị phát triển là do sự cạnh tranh khốc liệt của các doanh nghiệp , các tập đoàn , các quốc gia với nhau . Trong cuộc cạnh tranh đó có sự thành công và thất bại của các doanh nghiệp , tập đoàn , nhân tố dẫn đến sự thành công của các nhà quản trị trên thương trường chính là thông tin kế toán quản trị thích hợp .

Mặt khác, các mô hình tổ chức quản lý cũng thay đổi theo sự phá triển của công nghệ thông tin và các công cụ phân tích hiện đại thông qua  hệ thống máy tính.Thông tin kinh tế ngày càng hội nhập cao, mang tính chất toàn cầu, do vậy quá trình thu thập, xử lý thông tin đòi hỏi phải nhanh, chính xác và mang tính chuẩn mực của các thông lệ quốc tế . Trước sự đòi hỏi khách quan của nền kinh tế , trình độ của các nhà quản trị ngày càng nâng cao để đáp ứng và thỏa mãn các thông tin của nền kinh tế hội nhập và phát triển .

Đó chính là nguyên nhân dẫn đến kế toán quản trị phát triển , do vậy tổ chức kế toán quản trị trong các doanh nghiệp của nền kinh tế thị trường có thể coi như một quy luật khách quan vốn có của nền kinh tế . Tính tất yếu khách quan đó được thể hiện qua những điểm sau :

- Các doanh nghiệp kinh doanh trong nền kinh tế thị trường phải tự chủ tài chính , được quyền tự do quyết định mọi hoạt động , được giao lưu và hội nhập quốc tế . Do vậy tính cạnh tranh của các doanh nghiệp càng mạnh mẽ , để đảm bảo mọi quyết định đưa ra có độ tin cậy cao cần phải dựa vào hệ thống thông tin kế toán quản trị .

- Hệ thống kế toán tài chính của các doanh nghiệp thuộc nền kinh tế thị trường thường phù hợp với các thông lệ quốc tế , đó là nguyên nhân dẫn đến tính hội nhập cao , dẫn đến kế toán quản trị phát triển và hoàn toàn độc lập với kế toán tài chính .

2/ Yêu cầu và nhiệm vụ tổ chức kế toán quản trị trong các doanh nghiệp

Như ta đã biết , kế toán quản trị là một phân hệ của kế toán nói chung trong các doanh nghiệp , do vậy việc tổ chức kế toán quản trị cần thực hiện tốt các yêu cầu sau :

- Cung cấp thông tin đầy đủ , kịp thời về tình hình tài sản , nguồn vốn , doanh thu , chi phí , lợi nhuận của doanh nghiệp cho các cấp quản trị .

- Cung cấp kịp thời và đầy đủ về định mức chi phí , dự toán , kế hoạch của mọi hoạt động , để các nhà quản trị có phương hướng phân tích , đánh giá đưa ra các quyết định phù hợp .

- Các thông tin cung cấp đều phải xuất phát từ nhu cầu của các nhà quản trị và đặc thù kinh doanh cụ thể của các doanh nghiệp .

- Thông tin cung cấp phải thuận tiện cho quá trình phân tích , đánh giá đưa ra các quyết định phù hợp cho từng mục tiêu khác nhau .

Mặt khác để cung cấp đầy đủ , kịp thời các thông tin về tình hình kinh tế , tài chính cho các nhà quản trị , các chuyên gia kế toán quản trị cần phải thực hiện tốt các nhiệm vụ sau :

- Xây dựng các định mức chi phí chuẩn , hệ thống dự toán ngân sách khoa học , kế hoạch phù hợp trong một kỳ xác định .

 - Tổ chức , phối hợp thực hiện tốt các khâu công việc trong doanh nghiệp , nhằm đạt được các mục tiêu như tối đa hóa doanh thu , lợi nhuận , tối thiểu hóa chi phí .

- Thu thập , xử lý thông tin về tình hình biến động của tài sản , nguồn vốn , doanh thu , chi phí , lợi nhuận và các quan hệ tài chính khác theo phạm vị của bộ phận và toàn doanh nghiệp .

- Kiểm tra , kiểm soát việc thực hiện các định mức chi phí , dự toán ngân sách , kế hoạch đã xây dựng .

 - Phân tích đánh giá thông tin , cung cấp cho các nhà quản trị thông qua hệ thống báo cáo kế toán quản trị . Tư vấn cho các nhà quản trị đưa ra quyết định tối ưu

3/ Phân loại tổ chức kế toán quản trị doanh nghiệp

Tổ chức kế toán quản trị trong doanh nghiệp theo chức năng thông tin kế toán

Trong các doanh nghiệp thông tin kế toán quản trị thường được ở chức theo hai nội dung cơ bản: thu nhận thông tin và phân tích , xử lý thông tin

Thu nhận thông tin kế toán quản trị thường được tiến hành tại các bộ phận như phân xưởng , cửa hàng , tổ sản xuất ... Thông tin kế toán gồm có thông tin hiện tại và thông tin tương lai . Thông tin hiện tại chính là các chi tiêu kinh tế , tài chính chi tiết thuộc các bộ phận như hàng tồn kho , chi phí , doanh thu và kết quả đang xảy ra trong hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp . Những thông tin này đều xuất phát từ nhu cầu của các nhà quản trị các cấp nhằm theo dõi , đánh giá tình hình kinh tế , tài chính của doanh nghiệp . Thông tin tương lai là hệ thống thông tin quan trọng mà các nhà quản trị cần phải dự đoán , phán đoán những hoạt động kinh doanh sắp xảy ra dựa trên những cơ sở khoa học hiện tại và quá khứ . Độ tin cậy của các thông tin tương lai phụ thuộc vào trình độ quản lý của các cấp quản trị và ảnh hưởng đến hiệu quả của các hoạt động trong doanh nghiệp .

Tổ chức phân tích thông tin kế toán quản trị . Trên cơ sở những thông tin thu nhận được , các chuyên gia kế toán tiến hành so sánh , đối chiếu giữa thực tế với định mức , dự toán , kế hoạch để từ đó xác định những nhân tố ảnh hưởng theo các chiều hướng tích cực và tiêu cực từ đó đưa ra các biện pháp nhằm nâng cao hiệu quả của các hoạt động . Mặt khác quá trình phân tích cũng thường sử dụng các công cụ hiện đại để dự đoán những hoạt động kinh doanh có khả năng xảy ra , từ đó có các quyết định ứng xử kịp thời .

Tổ chức kế toán quản trị trong doanh nghiệp theo chu trình thông tin kế toán

Chu trình thông tin kế toán thường thể hiện qua những khâu cơ bản trong các tổ chức hoạt động : tổ chức hạch toán thông tin ban đầu thông qua hệ thống chứng từ , tổ chức tài khoản kế toán , tổ chức tính giá và tổ chức hệ thống báo cáo kế toán quản trị .

Tổ chức hạch toán thông tin kế toán quản trị ban đầu thông qua hệ thống chứng từ . Chứng từ là phương tiện ghi nhận và phản ánh toàn bộ các nghiệp vụ kinh tế phát sinh trong doanh nghiệp . Tổ chức chứng từ thường dựa vào hệ thống chứng từ bắt buộc và hướng dẫn của Bộ Tài chính quy định . Tuy nhiên , xuất phát từ yêu cầu quản trị khi tổ chức chứng từ ta có thể bổ sung thêm các chỉ tiêu cho phù hợp với tình hình thực tế của các doanh nghiệp . Mặt khác , có thể thiết kế mới những mẫu chứng từ phù hợp với đặc điểm kinh doanh của từng doanh nghiệp nhằm cung cấp thông tin nhanh và chính xác cho từng cấp quản trị . Ví dụ , phiếu xuất kho sử dụng vật liệu cho sản xuất sản phẩm có thể bổ sung các chỉ tiêu như định mức tiêu hao vận liệu cho một sản phẩm , từ đó có thể đánh giá và so sánh định mức thực với dự toán hoặc kế hoạch để nhà quản trị có các quyết định kịp thời .

Tổ chức tài khoản kế toán quản trị . Tài khoản kế toán và sổ kế toán có mối quan hệ mật thiết với nhau . Thực chất sổ kế toán là phương tiện thể hiện tài khoản kế toán . Do vậy khi tổ chức tài khoản kế toán cần xuất phát từ nhu cầu của các nhà quản trị gắn với điều kiện thực tiễn kinh doanh để mở các tài khoản , hệ thống sổ cho phù hợp . Ví dụ , doanh nghiệp kinh doanh đa mặt hàng ở nhiều thị trường khác nhau trong điều kiện phân cấp cơ chế quản lý tài chính theo các cửa hàng thì tài khoản doanh thu thường được mở đồng thời theo 3 tiêu thức trên : doanh thu theo mặt hàng , doanh thu theo thị trường , doanh thu theo cửa hàng .

Tổ chức hệ thống báo cáo kế toán quản trị . Báo cáo kế toán quản trị chính là sản phẩm cuối cùng của các chuyên gia kế toán trong quá trình thu thập và xử lý các thông tin cung cấp cho nhà quản lý . Báo cáo kế toán quản trị cũng đa dạng và phong phú , xuất phát từ nhu cầu , sự am hiểu thông tin của các nhà quản trị để từ đó xây dựng chỉ tiêu , thiết kế mẫu biểu cho phù hợp với từng cấp quản trị nhằm đảm bảo phân tích , đánh giá đưa ra quyết định hiệu quả cao trong các tình huống hoạt động kinh doanh hàng ngày .

Một hệ thống báo cáo kế toán quản trị tốt sẽ giúp cho các nhà quản trị đưa ra các quyết định đúng đắn . Do vậy , tổ chức hệ thống báo cáo kế toán quản trị phải đảm bảo yêu cầu :

- Hệ thống báo cáo kế toán quản trị cần được xây dựng phù hợp với yêu cầu cung cấp thông tin phục vụ quản lý nội bộ của từng nhà quản trị cụ thể .

- Thông tin của báo cáo kế toán quản trị phải đầy đủ , đảm bảo tính so sánh được phục vụ yêu cầu quản lý điều hành và ra các quyết định của nhà quản trị các cấp .

- Các chi tiêu trong hệ thống báo cáo kế toán quản trị phải đảm bảo tính phù hợp , trung thành , nhất quán giữa các báo cáo định hướng , báo cá kết quả thực hiện và báo cáo phân tích biến động giữa số liệu dự toán và liệu thực hiện .

Để phục vụ cung cấp thông tin cần thiết cho các nhà quản trị thực hiện chức năng quản trị doanh nghiệp , hệ thống báo cáo kế toán quản trị phải thiết kế bao gồm các loại báo cáo cơ bản sau :

- Hệ thống báo cáo dự toán , kế hoạch , các chỉ tiêu kế hoạch để chuẩn bị các điều kiện đảm bảo và tổ chức triển khai trên tất cả các lĩnh vực hoạt động của doanh nghiệp , là thước đo đánh giá kết quả thực hiện .

- Hệ thống báo cáo thực tế : hệ thống báo cáo cung cấp thông tin về tình hình thực hiện của hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp trên các lĩnh vực hoạt động kinh doanh là cơ sở để nhận định , kiểm soát , đánh giá , điều chỉnh tình hình thực hiện .

- Hệ thống báo cáo phân tích kết quả và nguyên nhân của các hoạt động kinh doanh : hệ thống báo cáo biến động kết quả và nguyên nhân của các hoạt động kinh doanh phản ánh các thông tin chênh lệch giữa thực hiện với dự toán ( các thông tin định hướng ) và các nguyên nhân gây nên sự chênh lệch để giúp cho nhà quản trị doanh nghiệp kiểm soát , đánh giá tình hình , xác định được các nguyên nhân dẫn đến sự biến động

3/ Mô hình tổ chức bộ máy kế toán quản trị trong doanh nghiệp

 Việc tổ chức bộ máy kế toán quản trị trong các doanh nghiệp phải phù hợp với đặc điểm hoạt động kinh doanh , quy mô đầu tư và địa bàn hoạt động . Đồng thời phù hợp với mức độ phân cấp quản lý tài chính trong các doanh nghiệp . Bộ máy kế toán phải gọn nhẹ , khoa học , hợp lý và hiệu quả cao trong việc cung cấp thông tin cho nhà quản trị .

Căn cứ vào điều kiện cụ thể , các doanh nghiệp có thể tổ chức bộ máy kế toán quản trị theo một trong các mô hình sau :

a . Mô hình kết hợp

* Tổ chức kế toán quản trị và kế toán tài chính theo mô hình kết hợp . Theo mô hình này các chuyên gia kế toán đồng thời đảm nhiệm hai nhiệm vụ : thu nhận và xử lý thông tin kế toán tài chính và kế toán quản trị . Mô hình này thường được vận dụng ở các doanh nghiệp có quy mô vừa và nhỏ , số lượng các nghiệp vụ kinh tế phát sinh với tần suất ít . Mô hình này có ưu điểm là kết hợp chặt chẽ thông tin kế toán tài chính và kế toán quản trị , tiếp kiệm được chi phí , thu nhận thông tin nhanh . Song có hạn chế là chưa chuyên môn hóa hai loại kế toán theo công nghệ hiện đại . Các công việc của kế toán được thực hiện cho mỗi phần hành kế toán thường cụ thể hóa như sau :

- Căn cứ vào chứng từ ban đầu để ghi vào các sổ kế toán tài chính và kế toán quản trị .

- Cuối kỳ hoặc theo yêu cầu của nhà quản trị kế toán tiến hành lập các báo cáo kế toán : Báo cáo kế toán tài chính và Báo cáo kế toán quản trị .

- Phân tích , đánh giá kết quả thu được so với các dự toán , định mức đã xây dựng . Xử lý thông tin , cung cấp kịp thời để phục vụ ra quyết định cho mọi đối tượng .

 b . Mô hình tách biệt .

* Tổ chức kế toán quản trị và kế toán tài chính theo mô hình tách biệt, Theo mô hình này các chuyên gia kế toán quản trị độc lập với chuyên gia kể toán tài chính . Mô hình này thường được vận dụng ở các doanh nghiệp có quy mô lớn , số lượng các nghiệp vụ kinh tế phát sinh với tần suất nhiều , kinh doanh đa ngành , đa nghề . Mô hình này có ưu điểm là tách biệt thông tin kế toán tài chính độc lập với kế toán quản trị theo hướng cả hai đều có thể hiện đại hóa . Song có hạn chế là chưa khái quát được thông tin của hai phân hệ với nhau .

Các công việc cụ thể của kế toán quản trị được cụ thể hóa như sau :

- Lập dự toán, định mức chi phí, ngân sách cho các bộ phận và toàn doanh nghiệp

- Căn cứ vào chứng từ ban đầu, hướng dẫn ... để ghi vào các sổ kế toán quản trị theo nhu cầu của các nhà quản trị .

- Tiến hành lập các báo cáo kế toán quản trị theo yêu cầu của nhà quản lý và thực tế các doanh nghiệp .

- Phân tích , đánh giá kết quả thu được so với các dự toán , định mức đi xây dựng để đưa ra các thông tin thích hợp

- Thu nhận thông tin thích hợp để phục vụ ra quyết định kinh doan tối ưu .

c. Mô hình hỗn hợp

Tổ chức bộ máy kế toán quản trị hỗn hợp là mô hình kết hợp giữa hai mô hình nêu trên , trong đó tổ chức kế toán quản trị do các chuyên gia đơn vị đảm nhiệm . Kế toán tài chính đơn vị có thể đi thuê của các công ty kinh doanh hành nghề kế toán và kiểm toán .

Dù lựa chọn mô hình nào , bộ máy tổ chức kế toán quản trị trong các doanh nghiệp cũng phải hoạt động có hiệu quả , sắp xếp nhân sự khoa học , Thông thường gồm các chuyên gia đảm nhiệm khâu xây dựng dự toán , định mức , kế hoạch , các chuyên gia tổng hợp thông tin , phân tích đánh giá , các chuyên gia tư vấn và ra quyết định , Bộ máy kế toán quản trị thường tổ chức theo sơ đồ sau .

tổ chức kế toán quản trị trong doanh nghiệp

Các bộ phận này có thể bố trí những nhân viên kế toán quản trị riêng hoặc kiêm nhiệm những phần công việc của kế toán tài chính theo mô hình tổ chức kết hợp . Trong đó bộ phận xây dựng dự toán sẽ tiến hành thu thập thông tin, phối hợp với các bộ phận khác trong doanh nghiệp như kế hoạch , kỹ thuật , tài chính ... để xây dựng các định mức , dự toán theo kế hoạch hoạt động của doanh nghiệp . Bộ phận tổng hợp , phân tích , đánh giá sẽ tiến hành đánh giá các kết quả hoạt động thực tế so với dự toán, tìm ra nguyên nhân chênh lệch nếu có , đồng thời đánh giá trách nhiệm của từng nhà quản trị trong việc sử dụng chi phí tăng , giảm như thế nào . Bộ phận tư vấn ra quyết định căn cứ vào kết quả đánh giá , trình độ chuyên môn nghề nghiệp , kinh nghiệm thực tế và đạo đức nghề nghiệp sẽ lựa chọn các quyết định tối ưu giúp nhà quản trị thành công trên con đường kinh doanh.


BÀI VIẾT LIÊN QUAN:

So sánh kế toán quản trị và kế toán tài chính

⇒ Dịch vụ kế toán trọn gói - Giải pháp cho doanh nghiệp vừa và nhỏ


Tags: Chua co du lieu

Các bài viết mới

Không có tin nào

Các tin cũ hơn